Waarom ontstaat de hik eigenlijk?
De hik ontstaat door een plotselinge, onwillekeurige samentrekking van je middenrif. Dit is de grote spier onder je longen die een belangrijke rol speelt bij de ademhaling. Als het middenrif onverwacht samentrekt, zuig je snel lucht naar binnen. Op dat moment sluit je strottenklepje zich, waardoor het kenmerkende hik-geluid ontstaat. Meestal is de hik onschuldig en gaat hij vanzelf weer over, maar hij kan behoorlijk vervelend zijn.
Veelvoorkomende oorzaken van de hik
Er zijn verschillende prikkels die je middenrif tijdelijk kunnen ontregelen. Snel eten of drinken zorgt ervoor dat je extra lucht inslikt, wat het middenrif kan irriteren. Hetzelfde geldt voor koolzuurhoudende drankjes, alcohol en erg heet of juist heel koud eten. Ook plotseling lachen, schrikken of een snelle verandering van houding kan een hikbui uitlokken. Daarnaast kunnen spanning en stress je ademhalingspatroon verstoren, waardoor de kans op de hik toeneemt. In de meeste gevallen zijn dit onschuldige, voorbijgaande prikkels.
Wanneer is de hik een waarschuwing?
Hoewel de hik meestal onschuldig is, zijn er situaties waarin je alert moet zijn. Blijft de hik uren tot dagen aanhouden of komt hij extreem vaak terug, dan kan er meer aan de hand zijn. Een voortdurend geprikkeld middenrif kan bijvoorbeeld veroorzaakt worden door irritatie van de zenuwen die het middenrif aansturen, een probleem in de slokdarm of maag, of bijwerkingen van bepaalde medicijnen. Dit komt niet vaak voor, maar verdient wel aandacht.
Wanneer moet je naar de huisarts?
Neem contact op met je huisarts wanneer de hik langer dan twee dagen aanhoudt, als je er niet van kunt slapen of normaal kunt eten en drinken, of als je daarnaast klachten hebt zoals pijn op de borst, benauwdheid, slikproblemen, verlamming of tintelingen. In zulke gevallen kan aanvullend onderzoek nodig zijn. De arts kijkt dan naar mogelijke oorzaken, zoals maagproblemen, stoornissen in het zenuwstelsel of andere onderliggende aandoeningen. Wacht in die situaties niet te lang, zeker als je al een medische voorgeschiedenis hebt.
Wat kun je zelf doen tegen de hik?
Bij gewone, kortdurende hik kun je vaak zelf iets proberen om de prikkel van het middenrif te doorbreken. Het doel is meestal om je ademhaling te vertragen of de zenuwen rond keel en middenrif even anders te prikkelen. Niet elke methode werkt bij iedereen, maar sommige eenvoudige trucs kunnen het proberen waard zijn. Belangrijk is dat je kiest voor veilige technieken die je rustig kunt uitvoeren zonder jezelf in gevaar te brengen.
Praktische, veilige technieken
Een veelgebruikte methode is een paar keer rustig diep inademen door de neus en langzaam uitblazen door de mond. Door bewust te ademen, ontspant je middenrif vaker. Ook helpt het soms om even je adem in te houden en daarna langzaam uit te ademen. Klein slokje water drinken, het liefst in een rustig tempo, kan de slokdarm kalmeren en de ademhaling normaliseren. Sommigen merken dat het zachtjes masseren van de hals ter hoogte van de keel of het richten van hun aandacht op langzame buikademhaling de hik vermindert. Vermijd agressieve of gevaarlijke trucs, zoals jezelf bijna laten stikken of extreem lang je adem inhouden. Werkt niets en blijft de hik aanhouden, dan is medisch advies de beste volgende stap.
